धेरै मानिसहरूले आफ्नो बुढो/बुद्धि दाँत (Wisdom Teeth) बारे डर वा भ्रम राख्छन्। सामान्यतया १७–२५ वर्षको उमेरमा यी दाँत आउँछन्। यदि समयमै ध्यान नदिइयो भने यी दाँतले धेरै समस्या निम्त्याउन सक्छ।
१. दाँतमा पनिड़ र दुखाइ
बुद्धि दाँतले प्रायः स्थानको कमीका कारण अन्य दाँतलाई दबाउँछ।
-
यसले दाँतमा पनिड़ (crowding) र दुखाइ ल्याउँछ।
-
खाना चपाउन समस्या हुन सक्छ।
-
उदाहरण: हाम्रो गाउँको गङ्गा बहिनीले बुद्धि दाँत ननिकालेको कारण दाँतको पंक्ति फिक्का र दुखाइ अनुभव गरिन्।
२. दाँतको संक्रमण (Infection)
आंशिक रूपमा मात्र उभिएका बुद्धि दाँतले मसुँडामा पस (pus) र संक्रमण निम्त्याउँछ।
-
मसुँडा सुन्निन सक्छ, रातो र दुख्ने हुन्छ।
-
ज्वरो आउन सक्छ र दाँतको वरिपरि दुर्गन्ध हुन सक्छ।
३. दाँत क्षय र गहिरो समस्या
बुद्धि दाँतले छेउका दाँतमा दबाब दिनाले छेउका दाँतमा पनि क्याभिटी (Cavity) वा दाँत क्षय बढाउँछ।
-
यदि ढिला भयो भने दन्त उपचार जटिल हुन्छ।
४. दाँतको पंक्ति बिग्रिनु
-
दाँतले स्थान नपाउँदा दाँतको पंक्ति बिग्रिन्छ।
-
मुस्कान फिक्का देखिन्छ र ब्रस गर्न गाह्रो हुन्छ।
५. ठुलो समस्या रोक्नका लागि
समयमै बुद्धि दाँत निकाल्दा:
-
दाँत दुखाइ कम हुन्छ
-
संक्रमण रोकिन्छ
-
अन्य दाँत सुरक्षित रहन्छ
-
मुखको स्वास्थ्य राम्रो रहन्छ
बिरामीका लागि सुझावहरू
-
बुद्धि दाँत उब्जिँदा दन्त चिकित्सकसँग जाँच गराउनुहोस्।
-
दुखाइ वा मसुँडा सुन्निन थालेमा ढिला नगरी उपचार गर्नुहोस्।
-
घरेलु उपाय जस्तै हल्का नुनपानीले कुल्ला गर्न सकिन्छ, तर पेशेवर उपचार आवश्यक छ।
-
समयमै निकाल्दा दन्त खर्च र समस्या दुवै कम हुन्छ।
निष्कर्ष
बुद्धि दाँतलाई नजरअन्दाज गर्नु गलत हुन्छ। प्रारम्भमै जाँच र आवश्यकता अनुसार निकाल्नु स्वास्थ्यका लागि लाभदायक हुन्छ।